ကိုရီးယားတွင် တည်ငြိမ်စွာ နေထိုင်နိုင်ဖို့ ငွေကြေးနှင့်ပတ်သက်သော အခြေခံအချက်များကို သိထားခြင်းက အကြီးအကျယ် အထောက်အကူဖြစ်ပါတယ်။ ဘဏ်အကောင့်ဘယ်လိုဖွင့်ရမလဲ၊ မိမိနေရပ်သို့ ငွေဘယ်လိုလွှဲရမလဲ၊ ဘယ်လိုစုဆောင်းပြီး ခရက်ဒစ်ကို ဘယ်လိုစီမံရမလဲ၊ ထို့ပြင် ငွေကြေးလိမ်လည်မှုကို ဘယ်လိုရှောင်ရှားရမလဲဆိုသည်အထိ တစ်ဆင့်ချင်း ရှင်းပြထားပါတယ်။ အစတွင် မရင်းနှီးသေးသော်လည်း တစ်ကြိမ်လေ့ကျင့်ထားလျှင် ကိုရီးယားနေထိုင်မှုဘဝ ပိုမိုသက်တောင့်သက်သာ ဖြစ်လာပါမယ်။

ဘဏ်အကောင့်ဖွင့်ခြင်း

ဘဏ်အကောင့်သည် လစာလက်ခံခြင်း၊ အိမ်ငှားခနှင့် အသုံးစရိတ်များ ပေးချေခြင်း၊ ကတ်ဖန်တီးခြင်းတို့အတွက် ကိုရီးယားနေထိုင်မှုဘဝ၏ စတင်ရာနေရာ ဖြစ်ပါတယ်။ အကောင့်ရှိမှသာ အလိုအလျောက်ငွေလွှဲ (automatic transfer) ပြုလုပ်နိုင်ပြီး မိုဘိုင်းဖုန်းလည်း ဖွင့်နိုင်ပါတယ်။

  1. နိုင်ငံခြားသားမှတ်ပုံတင်ကတ် (သို့မဟုတ် ပတ်စ်ပို့) ကို ယူဆောင်ပြီး အနီးဆုံးဘဏ်ခွဲသို့ သွားရောက်ပါ။
  2. ကောင်တာတွင် အကောင့်ဖွင့်ရန် လျှောက်ထားပြီး ဝန်ထမ်းပေးသော လျှောက်လွှာကို ဖြည့်စွက်ပါ။
  3. စာရင်းစာအုပ်နှင့်အတူ ဒက်ဘစ်ကတ် (check card) ကို တစ်ပြိုင်နက် လျှောက်ထားလျှင် အဆင်ပြေပါတယ်။

ပထမဆုံးအကြိမ် လာရောက်သော နိုင်ငံခြားသားများအတွက် ကန့်သတ်အကောင့် (တစ်ရက်နှင့် တစ်လအတွင်း လွှဲနိုင်သော ပမာဏ ကန့်သတ်ထားသည့် အကောင့်) ကို ဦးစွာ ထုတ်ပေးလေ့ရှိပါတယ်။ အလုပ်ခန့်အပ်ထားကြောင်း လက်မှတ် သို့မဟုတ် အသုံးစရိတ်ပေးချေမှု မှတ်တမ်းကဲ့သို့သော နောက်ဆက်တွဲစာရွက်စာတမ်းများ တင်ပြပြီး ငွေသွင်းငွေထုတ်မှတ်တမ်း စုပုံလာသောအခါ ကန့်သတ်ချက်များ ဖြေလျော့ပေးပါတယ်။ အကောင့်ဖွင့်ခွင့် ငြင်းပယ်ခံရသောအခါ ဖြေရှင်းနည်းအပါအဝင် အသေးစိတ် လုပ်ငန်းစဉ်အတွက် ဒုက္ခသည်လျှောက်ထားသူနှင့် ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူများအတွက် ဘဏ်အကောင့်ဖွင့်ခြင်း လမ်းညွှန် ကို ကြည့်ပါ။

ဒက်ဘစ်ကတ်နှင့် ခရက်ဒစ်ကတ်

ကတ်သည် အကြီးအားဖြင့် နှစ်မျိုးရှိပြီး ဖန်တီးနည်းနှင့် အခြေအနေများ ကွဲပြားပါတယ်။

  • ဒက်ဘစ်ကတ် (direct debit card) - အကောင့်ထဲ၌ ရှိသော ငွေပမာဏအတိုင်းသာ သုံးနိုင်သော ကတ်ဖြစ်ပါတယ်။ ကြွေးမြီမဖြစ်ပေါ်ဘဲ ခရက်ဒစ်မှတ်တမ်းမရှိလည်း ဖန်တီးနိုင်သဖြင့် ကိုရီးယားသို့ ပထမဆုံးရောက်လာသူများအတွက် အသင့်တော်ဆုံး ဖြစ်ပါတယ်။
  • ခရက်ဒစ်ကတ် - အရင်သုံးပြီး နောက်လမှ ပြန်ဆပ်သော ကတ်ဖြစ်ပါတယ်။ ပြန်ဆပ်နိုင်စွမ်းရှိမရှိ စစ်ဆေးသဖြင့် ခရက်ဒစ်မှတ်တမ်း လိုအပ်ပြီး နိုင်ငံခြားသားများအတွက် ထုတ်ယူရန် ခက်ခဲနိုင်ပါတယ်။ ဝင်ငွေတည်ငြိမ်ပြီး ငွေသွင်းငွေထုတ်မှတ်တမ်း စုပုံလာသောအခါ ထုတ်ယူနိုင်ဖွယ် ပိုမြင့်လာပါတယ်။

မိမိနေရပ်သို့ ငွေလွှဲခြင်း (နိုင်ငံတကာ ငွေလွှဲ)

နေရပ် သို့မဟုတ် အခြားနိုင်ငံသို့ ငွေလွှဲသောအခါ ဘဏ် သို့မဟုတ် ကိုရီးယားအစိုးရ ခွင့်ပြုထားသော တရားဝင်ငွေလွှဲကုမ္ပဏီ ကို အသုံးပြုပါ။ ငွေလွှဲသောအခါ သက်သေခံကတ် (နိုင်ငံခြားသားမှတ်ပုံတင်ကတ် သို့မဟုတ် ပတ်စ်ပို့) မဖြစ်မနေ လိုအပ်ပါတယ်။

  1. မိမိအသုံးပြုသော ဘဏ်အက်ပ်/ကောင်တာ သို့မဟုတ် တရားဝင်ငွေလွှဲကုမ္ပဏီမှတစ်ဆင့် လက်ခံသူ၏ အမည်၊ အကောင့်နှင့် နိုင်ငံကို ဖြည့်ပါ။
  2. လွှဲမည့်ငွေပမာဏနှင့် ရည်ရွယ်ချက် (နေထိုင်စရိတ်၊ မိသားစုထောက်ပံ့ခြင်း စသည်) ကို ရေးပါ။
  3. တစ်ကြိမ်တည်းတွင် လွှဲသောငွေက အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅,၀၀၀ ကျော်လျှင် ငွေလွှဲရသည့်အကြောင်းအရင်းနှင့် ပမာဏကို သက်သေပြသော စာရွက်စာတမ်း (လစာမှတ်တမ်း၊ ငွေလွှဲရသည့်အကြောင်းပြချက်စာ စသည်) တင်ပြရပါမယ်။

တစ်နှစ်တွင် သက်သေအထောက်အထား မပါဘဲ လွှဲနိုင်သော ငွေပမာဏ၌လည်း ကန့်သတ်ချက်ရှိပါတယ်။ နိုင်ငံခြားသားက ကိုရီးယားတွင်းတွင် ရရှိသော ဝင်ငွေရှိသော်လည်း ဝင်ငွေကို သက်သေမပြနိုင်ပါက တစ်နှစ်လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅၀,၀၀၀ အတွင်း ငွေလွှဲနိုင်ပြီး ထို့ထက်ပိုလျှင် ဝင်ငွေသက်သေအထောက်အထား တင်ပြရပါမယ်။ (၂၀၂၆ ခုနှစ်အတွင်း သက်သေမပါဘဲ လွှဲနိုင်သော ကန့်သတ်ပမာဏကို လုပ်ငန်းအမျိုးအစား မခွဲခြားဘဲ တစ်နှစ် ဒေါ်လာ ၁၀၀,၀၀၀ အဖြစ် ပေါင်းစည်း မည်ဖြစ်ပြီး၊ နိုင်ငံခြားငွေလွှဲ ပေါင်းစည်းစီမံခန့်ခွဲမှုစနစ် (ORIS) ကို မိတ်ဆက်ကာ သတ်မှတ်ထားသော ငွေလွှဲဘဏ်စနစ်ကိုလည်း ဖျက်သိမ်းသွားမည်ဖြစ်ပါတယ်။ တစ်ကြိမ်လျှင် ဒေါ်လာ ၅,၀၀၀ သက်သေတင်ပြရန် စံနှုန်းမှာ မပြောင်းလဲဘဲ ဆက်လက်တည်ရှိပါမယ်။ အကောင်အထည်ဖော်မည့်အချိန်နှင့် အသေးစိတ်အကြောင်းအရာများ ပြောင်းလဲနိုင်သဖြင့် မိမိအသုံးပြုသော ဘဏ်တွင် မဖြစ်မနေ စစ်ဆေးပါ။)

လမ်းဘေးရှိ တရားမဝင်ငွေလဲကောင်တာ သို့မဟုတ် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးတစ်ယောက်မှတစ်ဆင့် ငွေလွှဲခြင်းသည် ငွေဆုံးရှုံးခြင်း သို့မဟုတ် လိမ်လည်ခံရခြင်း အန္တရာယ်ကြီးပြီး ဥပဒေနှင့်လည်း ဆန့်ကျင်နိုင်ပါတယ်။ အနည်းငယ် ရှုပ်ထွေးသော်လည်း ဘဏ် သို့မဟုတ် တရားဝင်ကုမ္ပဏီကိုသာ မဖြစ်မနေ အသုံးပြုပါ။

စုဆောင်းခြင်း

စုဆောင်းထားသော ငွေကို ဘေးကင်းစွာ တိုးပွားစေရန် နည်းလမ်းကိုလည်း သိထားလျှင် ကောင်းပါတယ်။

  • အရစ်ကျစုငွေ (jeokgeum) - လစဉ် သတ်မှတ်ထားသော ငွေပမာဏကို သတ်မှတ်ကာလအတွင်း စုဆောင်းသော ပစ္စည်းဖြစ်ပါတယ်။ ငွေပုံကြီးတစ်ခု ဖန်တီးရန် ကောင်းပါတယ်။ ကိုရီးယားတွင် ဤစုငွေအကောင့်အမျိုးအစားကို “jeokgeum” ဟုခေါ်ပြီး လစဉ်ပြန်လည်အပ်နှံစုငွေ ပုံစံဖြင့် လုပ်ဆောင်ပါတယ်။
  • အပ်ငွေ (yegeum) - ငွေပုံကြီးကို တစ်ကြိမ်တည်း အပ်ပြီး အတိုးရရှိသော ပစ္စည်းဖြစ်ပါတယ်။ ကိုရီးယားတွင် “yegeum” ဟုခေါ်ပြီး သတ်မှတ်ကာလအပ်ငွေ သို့မဟုတ် အပ်ငွေလက်မှတ် (CD) နှင့် ဆင်တူပါတယ်။
  • အိမ်ရာ ကြိုတင်စာရင်းသွင်း စုငွေ (Juteok Cheongnyak Jonghap Jeochuk) - နောင်တွင် တိုက်ခန်းအသစ် ဝယ်ယူခွင့်လျှောက်ထားရာတွင် အထောက်အကူဖြစ်စေသော စုငွေဖြစ်ပါတယ်။ လစဉ် အနည်းငယ်စီ ထည့်ကာ စာရင်းသွင်းခွင့် အရည်အချင်းကို ပြင်ဆင်နိုင်ပါတယ်။ နိုင်ငံခြားသားများ ဤအကောင့်ဖွင့်နည်းအတွက် နိုင်ငံခြားသား အိမ်ရာ ကြိုတင်စာရင်းသွင်း စုငွေ လမ်းညွှန် ကို ကြည့်ပါ။ ၎င်းသည် ကိုရီးယားတွင် ထူးခြားသော အစိုးရနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည့် စုငွေအစီအစဉ်ဖြစ်ပြီး စာရင်းသွင်းသူများကို ဆောက်လုပ်ပြီးခါစ အများသုံးနှင့် ပုဂ္ဂလိကအိမ်ရာ လျှောက်ထားခွင့် ဦးစားပေးပေးပါတယ်။

ခရက်ဒစ် စီမံခန့်ခွဲခြင်း

ကိုရီးယားတွင် ငွေကို အချိန်မီ ပြန်ဆပ်ခဲ့သော မှတ်တမ်းသည် ခရက်ဒစ်ရမှတ် အဖြစ် စုပုံလာပါတယ်။ ခရက်ဒစ်ရမှတ်ကောင်းလျှင် နောင်တွင် ကတ်ထုတ်ယူခြင်း သို့မဟုတ် ချေးငွေရယူခြင်း လွယ်ကူပါတယ်။

  • ဖုန်းခ၊ အသုံးစရိတ်များ၊ ကတ်ပေးရငွေတို့ကို နောက်ကျ ပေးချေပါက ခရက်ဒစ်ကို ဆိုးကျိုးသက်ရောက်ပါတယ်။
  • လစာအကောင့်မှ နုတ်ယူသွားစေရန် အလိုအလျောက်ငွေလွှဲ ပြုလုပ်ထားလျှင် မေ့လျော့ပြီး နောက်ကျပေးချေမိခြင်းကို ကာကွယ်နိုင်ပါတယ်။
  • ငွေပမာဏ နည်းသော်လည်း ပုံမှန်အချိန်မီ ပြန်ဆပ်သော အလေ့အကျင့်သည် အကောင်းဆုံး ခရက်ဒစ်စီမံခန့်ခွဲမှု ဖြစ်ပါတယ်။

ငွေကြေးလိမ်လည်မှုကို သတိထားပါ

လိမ်လည်သူများသည် လူများ အလျင်စလိုဖြစ်ပြီး ကြောက်လန့်သော စိတ်ဖြင့် အဆုံးအဖြတ်ချနိုင်စွမ်း မှုန်ဝါးနေချိန်ကို ချောင်းကြည့်ပါတယ်။ အောက်ပါ သတိပေးချက်များကို မှတ်ထားပါ။

  • အသံဖြင့်လိမ်လည်ခြင်းနှင့် စာတိုလိမ်လည်ခြင်း - ရှေ့နေချုပ်ရုံး၊ ရဲ၊ ကိုရီးယားလူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး သို့မဟုတ် ဘဏ်ဟု အယောင်ဆောင်ကာ “သင့်အကောင့်ကို ရာဇဝတ်မှုတွင် သုံးခဲ့သည်”၊ “ဗီဇာတွင် ပြဿနာရှိသည်” ဟု ခြိမ်းခြောက်ပြီး ငွေလွှဲခိုင်းခြင်း သို့မဟုတ် အက်ပ်ထည့်ခိုင်းခြင်းပြုပါက လိမ်လည်မှု ဖြစ်ပါတယ်။ စစ်မှန်သော အစိုးရဌာနများသည် ဖုန်း သို့မဟုတ် စာတိုဖြင့် ငွေတောင်းခြင်း မပြုပါ။
  • အရင်းအမြစ်မသိသော လင့်ခ် - မသိသော ဖုန်းနံပါတ်မှ ပို့သော လင့်ခ်၊ ပစ္စည်းပို့ဆောင်ခြင်း/ဒဏ်ငွေ/ပြန်အမ်းငွေ အယောင်ဆောင်သော စာတိုများ၏ လင့်ခ်ကို လုံးဝ မနှိပ်ပါနှင့်။ နှိပ်လိုက်ပါက ဖုန်းတွင် လိမ်လည်အက်ပ် ထည့်သွင်းခံရနိုင်ပါတယ်။ ဗီဇာဆိုင်ရာ စာတိုလိမ်လည်မှု နမူနာများအတွက် D-10 နှင့် E-7 ဗီဇာ စာတိုလိမ်လည်မှု သတိပြုပါ ကို ကြည့်ပါ။
  • စိတ်မထိတ်လန့်ပါနှင့် - သံသယဖြစ်ဖွယ် ဆက်သွယ်မှု ရရှိပါက ဦးစွာ ဖုန်းချလိုက်ပြီး မိသားစု သို့မဟုတ် ယုံကြည်ရသူ၊ သို့မဟုတ် သက်ဆိုင်ရာဌာန၏ တရားဝင်နံပါတ်သို့ တိုက်ရိုက် စစ်ဆေးပါ။

လိမ်လည်ခံရခြင်း သို့မဟုတ် သံသယရှိပါက ချက်ချင်း လုပ်ဆောင်ရပါမယ်။ မြန်လေ ငွေပြန်ရဖို့ အလားအလာ ပိုကောင်းလေ ဖြစ်ပါတယ်။

  1. မိမိအသုံးပြုသော ဘဏ်သို့ ဖုန်းဆက်ပြီး အကောင့်ပိတ်ပေးရန် (ငွေပေးချေမှု ဆိုင်းငံ့ရန်) တောင်းဆိုပါ။
  2. ရဲ 112 သို့ တိုင်ကြားပါ။
  3. ငွေကြေးကြီးကြပ်ရေးအဖွဲ့ (Financial Supervisory Service) 1332 သို့ အကြံဉာဏ်တောင်းခြင်းနှင့် တိုင်ကြားခြင်း ပြုပါ။

အခွန်

အလုပ်လုပ်ခြင်း သို့မဟုတ် စီးပွားရေးလုပ်ငန်း လုပ်ကိုင်ပါက အခွန်ကြေညာရန် လိုအပ်နိုင်ပါတယ်။ ကုမ္ပဏီတွင် အလုပ်လုပ်ပါက နှစ်ကုန်အခွန်တွက်ချက်မှု (yeon-mal jeong-san) ကို၊ စီးပွားရေးဝင်ငွေ ရှိပါက ဘက်စုံဝင်ငွေခွန် (jong-hap soduktse) ကို ကြေညာပါတယ်။ အသေးစိတ်အတွက် နိုင်ငံခြားသား အခွန်ကြေညာခြင်း လမ်းညွှန် (နှစ်ကုန်အခွန်တွက်ချက်မှုနှင့် ဘက်စုံဝင်ငွေခွန်) ကို၊ စီးပွားရေးလုပ်ငန်း စတင်လိုသူများအတွက် ကိုရီးယားတွင် စီးပွားရေးလုပ်ငန်း စတင်ခြင်း လမ်းညွှန် ကို ကြည့်ပါ။

အဖြစ်များသော အမှားများနှင့် အကြံပြုချက်များ

  • “အမြတ်များ၊ အတိုးများ” ကမ်းလှမ်းချက်ကို သံသယထားပါ။ သာမန်စုငွေထက် များစွာ မြင့်မားသော အမြတ်အစွန်းကို ကတိပေးပါက လိမ်လည်မှု ဖြစ်နိုင်ခြေ မြင့်ပါတယ်။
  • ဘဏ်ဝန်ထမ်းသည် လျှို့ဝှက်နံပါတ်ကို မမေးပါ။ တစ်စုံတစ်ဦးက ဖုန်းဖြင့် ကတ်လျှို့ဝှက်နံပါတ် သို့မဟုတ် အတည်ပြုနံပါတ်ကို မေးပါက လုံးဝ မပြောပြပါနှင့်။
  • ကန့်သတ်အကောင့် ဖြစ်လည်း စိတ်မထိတ်လန့်ပါနှင့်။ ငွေသွင်းငွေထုတ်မှတ်တမ်းနှင့် စာရွက်စာတမ်းများ စုပုံလာသောအခါ ကန့်သတ်ချက်များ ဖြေလျော့ပေးပါတယ်။ အစကတည်းက သာမန်အကောင့် မရခြင်းသည် ငြင်းပယ်ခံရခြင်း မဟုတ်ပါ။
  • အလိုအလျောက်ငွေလွှဲကို တက်ကြွစွာ အသုံးပြုပါ။ မေ့လျော့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော နောက်ကျမှုသည် ခရက်ဒစ်ကို အဖြစ်အများဆုံး ထိခိုက်စေပါတယ်။

ငွေကြေးပစ္စည်းများ၊ စည်းမျဉ်းများနှင့် ငွေလွှဲ ကန့်သတ်ပမာဏတို့သည် ဘဏ်တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ကွဲပြားပြီး အချိန်ပေါ်မူတည်၍ ပြောင်းလဲနိုင်သဖြင့် စာရင်းသွင်းခြင်း သို့မဟုတ် ငွေလွှဲခြင်း မပြုမီ မိမိအသုံးပြုသော ဘဏ် သို့မဟုတ် 1345 (လူဝင်မှုဆိုင်ရာ ဆက်သွယ်ရေးစင်တာ) တွင် နောက်ဆုံးအချက်အလက်များ စစ်ဆေးပါ။

အသုံးဝင်သော လင့်ခ်များ